
Según un artículo publicado en la revista Neuropsychopharmacology, un estudio realizado por científicos ha revelado que el tetrahidrocannabinol (THC) puede eliminar la dependencia a los opiáceos, al menos en las ratas del experimento.
A las ratas utilizadas para el estudio se les hizo en primer lugar adictas a la morfina. Posteriormente, en el periodo de su adolescencia, se les fueron administrando de manera intermitente dosis cada vez más altas de THC, en un periodo de tiempo de aproximadamente 15 días.
Ya en la edad adulta, los científicos pudieron constatar que estos animales no desarrollaron el comportamiento típico de los dependientes a la morfina. Datos moleculares y bioquímicos corroboraron este hallazgo.
La constatación podría servir para desarrollar terapias alternativas a los actuales tratamientos de sustitución destinados a drogodependientes.
Una posibilidad más para la farmacopea aportada por la cannabis sativa, y ya van...
17 de julio de 2009
[Ciencia] El cannabis como sustitutivo de opiáceos
Etiquetas cannabinoides, cannabis, ciencia, estudios, medicinal
7 de abril de 2009
[Baleares] El parlament aprueba el uso terapeútico del cannabis

PALMA DE MALLORCA, 7 Abr. (EUROPA PRESS) -
El Parlament aprobó hoy por unanimidad una Proposición No de Ley presentada por el PSIB, a la que se añadieron dos enmiendas del PP y el Grupo Mixto, mediante la cual se instó al Govern a llevar a cabo las actuaciones necesarias para que los médicos que ejerzan en Baleares puedan disponer del cannabis como recurso terapéutico cuando sea adecuado para mejorar la salud de los pacientes o paliar los efectos causados por diferentes patologías.
Asimismo, mediante la enmienda de adición del PP, se pidió al Ejecutivo autonómico que inicie un programa piloto sobre la dispensación, efectos y seguimiento del uso terapéutico del cannabis en los pacientes oncológicos que los facultativos de salud consideren oportuno.
El Grupo Mixto también incorporó una enmienda de sustitución, gracias a la cual la Cámara reclamó al Govern que haga un seguimiento de las experiencias y los programas piloto a nivel nacional e internacional que se están realizando sobre el uso terapéutico del cannabis y los beneficios que pueda aportar a los pacientes afectados por diferentes enfermedades.
El Parlament aprobó esta iniciativa, después de que el PSIB defendiera una Proposición No de Ley en la que se instaba al Ejecutivo balear a llevar a cabo las actuaciones necesarias para que los facultativos puedan administrar cannabis en las formas que crean conveniente y sea más beneficioso para los pacientes.
Así, esta Proposición fue ligeramente modificada con los cambios introducidos por la enmienda de adición de los 'populares' y las enmiendas de sustitución del Grupo Mixto, defendidas por Marián Suárez.
La parlamentaria del PSIB Aina Rado recordó que en el 2001, el Parlament ya aprobó una Proposición No de Ley presentada por su partido, en la que instaba al Estado a autorizar el uso terapéutico del cannabis y que fue aprobada por unanimidad. Sin embargo, criticó que esta iniciativa no tuvo ningún efecto, porque el Ejecutivo de José María Aznar "no hizo ningún movimiento".
"Los tiempos han cambiado y hoy Baleares tiene competencias en sanidad, por lo que no hay que instar a Madrid a que permita el uso del cannabis en la sanidad, sino que esta Comunidad puede tomar las decisiones que crea oportunas para dar respuesta a una demanda social de poder acceder a los medicamentos derivados del cannabis, sobre todo, para destinarlos a mujeres afectadas de cáncer de mama", remarcó.
SUSTANCIA "DEMONIZADA" EN EL SIGLO XX
Rado recordó que el cannabis es una sustancia que a pesar de que durante el siglo XX ha estado "demonizada", ha sido utilizada en sus distintas variedades durante miles de años por todas las civilizaciones, que conocían sus "efectos terapéuticos para determinadas patologías".
Así, apuntó que hasta el siglo XIX, el cannabis fue usado como medicina ansiolítica, aunque en 1924 fue declarado narcótico, debido, a su juicio, a la "presión social y política", generada debido a determinados intereses de "grandes empresas farmacéuticas" que apostaban por los medicamentos sintéticos.
"Desde entonces, el cannabis fue considerado una sustancia nociva", lamentó la parlamentaria socialista, quien remarcó que en los últimos años, se ha "reavivado" su utilización terapéutica, gracias al hecho de que algunos pacientes la han empleado de manera automedicada y han obtenido mejoras en sus síntomas. Además, añadió que ha habido investigadores que han encontrado "evidencias científicas" de sus beneficios en determinados enfermos, sobre todo, en aquellos que padecen cáncer o determinados tumores cerebrales.
En este sentido, recordó que en el 2002, se regularizó el uso del cannabis para determinados pacientes en Canadá y Holanda, país este último en el que se aprobó la dispensación de esta sustancia en las farmacias, bajo prescripción médica.
Mientras, en España se comprobó, gracias a unos estudios realizados en 2006 en Cataluña, los "resultados positivos" del cannabis en pacientes tratados con quimioterapia, a quienes se les redujeron las náuseas y los vómitos. Finalmente, Rado dijo que no se puede negar que el cannabis tiene efectos secundarios, pero "como cualquier otro fármaco".
En similares términos se expresó la parlamentaria del PP Isabel Llinàs, quien recalcó que diferentes organismos internacionales han demostrado la "eficacia" de la marihuana en determinados pacientes y recordó que esta sustancia se ha cultivado en los últimos 4.200 años por sus propiedades "médicas y psicoactivas".
SUSTANCIA "ALIADA" PARA LOS EFECTOS DE LA QUIMIOTERAPIA
"Algunos efectos terapéuticos que se le atribuyen son neuroprotector, analgésico, antiinflamatorio, inmunodepresivo, ansiolítico y antitumeral", recordó Llinàs, quien destacó que para los enfermos de cáncer que reciben quimioterapia, el cannabis puede ser un "aliado" contra las náuseas y la pérdida del apetito.
Por último, recordó que entre 2005 y 2007, en Cataluña se llevó a cabo un estudio experimental en el que se incluyó a todos aquellos pacientes que necesitaban el cannabis para paliar los síntomas derivados de patologías muy graves "donde había habido un fracaso de los tratamientos convencionales".
Por su parte, el parlamentario del Bloc Miquel Ángel Llauger se preguntó "por qué es necesario tanto debate y tantos argumentos para introducir el uso terapéutico del cannabis en la sanidad si hay tanta evidencia de que esta sustancia tiene unos efectos beneficiosos y, en muchos casos, una aplicación analgésica".
En esta línea, consideró que esta sustancia debería estar a disposición de los médicos, en caso de que tenga efectos de alejamiento del dolor o mejore la calidad de vida de algunos pacientes, si bien indicó que, al igual que sucede con el resto de medicamentos, también debe haber un control médico "estricto" a la hora de administrar el cannabis.
Por ello, y coincidiendo con la postura de la parlamentaria del Grupo Mixto Marián Suárez (Eivissa pel Canvi), dijo que se deben valorar cuáles son los casos adecuados en los que se recomienda aplicar el cannabis como medicamento, por lo que señaló que su grupo está de acuerdo en que se lleven a cabo programas pilotos.
Por último, Llauger estimó "hipócrita" considerar el cannabis como una sustancia únicamente estupefaciente y, en esta línea, recordó que está normalizada la utilización de la morfina para paliar determinados dolores, a pesar de que es un producto derivado del opio.
2 de enero de 2009
Cannabis para combatir el parkinson.
CANNABIS PARA EL MOVIMIENTO
La Universidad de Sevilla desarrolla un estudio sobre la posible aplicación de fármacos derivados de sustancias cannabinoides para combatir los síntomas de la enfermedad de Parkinson. En noviembre habrá resultados.
Tamara Velázquez.
El experimento lo ensaya un grupo de investigadores andaluces dirigidos por el profesor de la Hispalense Emilia Fernández Espejo. Hay una base científica. La enfermedad de Parkinson es un proceso neurológico caracterizado por la destrucción progresiva de neuronas en la sustancia negra del cerebro, encargada de controlar y coordinar los movimientos. En esta región existe una serie de células nerviosas cuyo cometido es producir dopamina, la sustancia neurotransmisora responsable de generar los impulsos nerviosos que producen los movimientos. Una de las causas de dicha enfermedad es el descenso de la producción de este neurotransmisor que cristaliza en alteraciones del sistema motor como son los temblores, la hipocinesia (falta de movimiento) o la dificultad al caminar.
Los tratamientos actuales concentran sus esfuerzos en aumentar la presencia de dopamina en el organismo. El cerebro humano posee un sistema cannabinoide endógeno que secreta sustancias con efectos relajantes e hipocinéticos. Hace algunos años se demostró que su actividad aumenta en pacientes aquejados por la enfermedad de Parkinson incrementando los síntomas propios de la misma.
El grupo de investigación Neurobiología de aminas biógenas de la Universidad de Sevilla, encabezado por el doctor Emilio Fernández Espejo, trabaja, en colaboración con la Sociedad Española de Investigación sobre Cannabinoides (SEIC), en la aplicación de unos fármacos derivados de sustancias del cannabis que actúan bloqueando el funcionamiento del sistema cannabinoide y contrarrestando los efectos asociados a las mismas.
Para la realización de este estudio, el equipo del doctor Fernández Espejo ha trabajado con roedores a los que se les ha inducido la enfermedad de Parkinson destruyéndoles la sustancia negra mediante la aplicación del tóxico 6-hidroxidopamina, lo que ha provocado que presenten síntomas similares a los de los humanos afectados por este trastorno. “El 80% de las ratas que presentaban un estado avanzado de la enfermedad (más de 20) y fueron tratadas con determinada dosis de este bloqueante cannabinoide manifestó signos positivos”, explica el doctor Fernández Espejo.
Esta investigación se encuentra en la fase preclínica, que concluirá a final de año. Su avance hacia un estadio clínico es inviable hoy en día porque en España está prohibida la aplicación de sustancias cannabinoides a humanos. En países como Canadá o Reino Unido sí recurren a este tipo de fármacos para tratar la rigidez derivada de la esclerosis múltiple, en el primer caso, y la obesidad, sobre la que actúa elevando el efecto saciante con un consecuente adelgazamiento, en el segundo. Fernández Espejo confía en que el Comité de Salud de la Unión Europea, que ya está estudiando la posible legalización de medicaciones a base de dichos derivados del cannabis, “tome como ejemplo los resultados positivos de las prácticas realizadas en el Reino Unido y Canadá y apruebe, en un futuro cercano, su uso en toda la UE”.
El desarrollo de este estudio es posible gracias a las subvenciones del Instituto de Salud Carlos III, y a las de la Consejería de Innovación, Ciencia y Empresa de la Junta de Andalucía.
Más información:
Dr. Emilio Fernández Espejo
Dpto. Fisiología Médica y Biofísica
Universidad de Sevilla
Tel.: 954556584 / 954551770
Email: afespejo@us.es
Etiquetas cannabis, investigación, medicinal, Universidad de Sevilla
14 de octubre de 2008
[AVE María] IV Xornadas sobre cáncer de mama.
Ola de novo,
como xa sabedes imos participar nas IV Jornadas sobre Cáncer de Mama organizadas por ADICAM (Asociación de Diagnosticados e Diagnosticadas de Cancro de Mama) a celebrar o 17 e 18 de outubro.
O programa é o seguinte:
PROGRAMA DAS VII XORNADAS DE CANCRO DE MAMA:
VENRES 17 DE OUTUBRO.
17:00h INAUGURACIÓN DAS XORNADAS NO SALÓN DE PLENOS DO CANCELLO DE CANGAS.
17:30h AUTOCOIDADOS EN PACIENTES CON CANCRO DE MAMA.
PONENTES:
-CHUS DE SAS. ENFERMEIRA DE POVISA.
-MªJESÚS GIL DOMINGUEZ. ASESORA DE IMAGEN E ESTETICISTA DE LANCOME
18:30h EMBARAZO E CANCRO DE MAMA: PRESERVACIÓN DA FERTILIDADE EN MULLERES CON CANCRO DE MAMA.
-ELKIN MUÑOZ. DIRECTOR Do INSTITUTO VALENCIANO DE INFERTILIDAD (IVI) EN VIGO
-MARGITA GIL ANDRÉS E JAVIER VALDÉS PONS. XINECÓLOGOS NO COMPLEXO HOSPITALARIO UNIVERSITARIO DE VIGO.
SÁBADO 18 DE OUTUBRO.
17:30h ÚLTIMOS AVANCES EN ONCOLOXÍA.
-Dr JOAQUIN POTEL LESQUEREUX. CIRUXÍA XERAL DO CHUS SANTIAGO.
-Dr. JORGE CAMESELLE ONCÓLOGO E INVESTIGADOR EN CANCRO DE MAMA.
19:00h USO TERAPÉUTICO DO CANNABIS.
-JAVIER PEDRAZA VALIENTE . MÉDICO DE FAMILIA E COLABORADOR DA REVISTA CÁÑAMO.
-FLORO ANDRÉS RODRÍGUEZ. VICEPRESIDENTE DO COLEXIO DE FARMACÉUTICOS DE VIGO.
-REPRESENTANTE DA ASOCIACIÓN VIGUESA DE ESTUDOS DA MARIHUANA (AVE MARÍA).
http://www.adicam.net/
Como mirades estamos no debate do sábado ás 19h. en Cangas, contamos coa vosa asistencia e apoio, entre Javier, Floro e nós daremos información e ánimos a ADICAM e a todas as persoas interesadas na normalización do cannabis e en particular no seu uso terapéutico.
saúde
10 de octubre de 2008
[A.V.E. María] Impulso a la reivindicación medicinal
E-mail de AVE María:Hola,
Se informa de lo tratado en la última asamblea sobre el cannabis terapéutico, en concreto vamos a darle de nuevo impulso al tema de Juanma y la marihuana medicinal.
Para empezar ya salió en La Voz la "Carta al IMSERSO", después procederemos legalmente para intentar algo en el IMSERSO.
En breve se presentará la denuncia de Juanma ante los julgados esigiendo que le den la medicación que le va bien y que se salten los protocolos (entre los que se incluye la morfina) que tiene que cumplir para acceder a la marihuana como medicamento paliativo.
Las firmas están esperando el momento electoral oportuno.
salud
De La Voz de Galicia:
Juan aún lucha para plantar marihuana en el CAMF
Un paciente estudia autodenunciarse para poder cultivar las plantas
El juez dio la razón a Juan Manuel Rodríguez Gantes, y el pasado 6 de febrero archivó la denuncia en su contra por cultivar marihuana en un armario del Centro de Atención a Minusválidos Físicos de Ferrol (CAMF) en el que reside. El juez estimó que el cultivo era para consumo propio y descartó que hubiese delito, pero eso tampoco ha resuelto su problema. Juan Manuel nació en 1974 y desde 1991 está postrado en una cama por una lesión medular que se produjo al tirarse al agua. Padece dolor neuropático y consume marihuana para combatirlo. La marihuana le relaja y le «ayuda a salir adelante todos los días». Pero no puede cultivarla en su habitación, y la decisión judicial no le permite hacerlo. Necesitaría obtener informes médicos que determinasen que es beneficiosa para sus padecimientos.Cuenta con uno de su psicólogo, pero no es competente en ese sentido. Sí lo serían los de la Unidad de Dolor del Arquitecto Marcide, según explicó.
Juan Manuel reconocía ayer que «aunque la decisión del juez me benefició, no me ha
permitido avanzar nada para que me autoricen a tener un cultivo propio». Su letrada está buscando la forma de acelerar ese proceso. Juan Manuel explica que lo «más seguro» es que se «autodenuncie» con el objetivo de ganar el juicio y que eso le permita cultivar sus propias plantas.También ha remitido una carta a las autoridades sanitarias del Estado. La envió hace una semana y en ella subraya que considera el CAMF como su «propia» casa. Recuerda que cuando ingresó le «fue presentada como tal, cuando la realidad es completamente distinta». Está seguro de que «si estuviese en mi domicilio propio podría cultivar sin problemas» y recuerda que reside de forma permanente en su habitación del CAMF. «Es mi casa», subraya.
En su carta, Juan Manuel rememora el caso de Ramón Sampedro, «compañero de nuestro centro». Señala que «su lucha era diferente a la mía, porque yo quiero vivir, pero nuestros casos son similares por el peso social que conllevan». Subraya también que quiere elegir el remedio para sus dolores que le haga «menos daño». Su tratamiento actual incluye casi veinte dosis diarias de diversos medicamentos, entre ellos Lyrica y Adolonta, que debe tomar cuando aparezcan síntomas de dolor. Suman miles de miligramos diarios de fármacos.
Menea esta noticia.
Etiquetas ave maría, cannabis, juanma-marihuana-medicinal, medicinal
17 de septiembre de 2008
[Holanda] Los enfermos sí podrán cultivar.
En Holanda está permitido el consumo de cannabis en los cofee-shops, sí, pero el cultivo está tan prohibido como lo pueda estar en cualquier otro país. Ahora se ha abierto una pequeña brecha en esta prohibición:
El Tribunal Supremo holandés ha sentenciado que un paciente de esclerosis múltiple que cultivó cannabis para un consumo con fines terapéuticos no debe ser perseguido por la ley. El máximo tribunal ha considerado que este caso constituye una "excepción" porque el cannabis que plantaba, al contrario del que le recetaba su médico, le aliviaba el dolor que padecía, según recogió la radio pública NOS. En Holanda está prohibido el cultivo de cannabis salvo para fines médicos, pero la producción debe estar en manos de profesionales con permisos especiales. Las farmacias solamente pueden suministrar con receta médica las variedades de esta planta que se cultivan bajo control. Esos tipos de cannabis no aliviaban el dolor al enfermo, que decidió buscar por su cuenta la planta de hachís que le resultaba más efectiva. En contra de lo que comúnmente se piensa, el consumo de cannabis en Holanda no es legal, aunque sí está permitido de manera oficiosa en los llamados "coffeshops", donde se puede fumar o adquirir un máximo de cinco gramos diarios por persona. Aunque resulte contradictorio, el cultivo de cannabis para suministro de estos establecimientos también es ilegal, pero las autoridades holandesas hacen la vista gorda ya desde hace décadas. (vía)Esto no acaba con la contradicción de tener un mercado legal en cuanto al menudeo (coffee shops) y mantener prohibida la producción para su abastecimiento, acudiendo los coffee shops a las mafias para poder tener algo que vender.
Por lo menos algunos pacientes que la tengan recetada como medicina (cosa que sí está permitida en Holanda) sí podrán cultivarse lo suyo con cierta tranquilidad.
7 de agosto de 2008
[Entrevista] Ricardo Navarrete, médico
FOTO: Ricardo Navarrete junto a Raphael Mechoulan, investigador israelita que en los ’70 aisló los cannabinoides de la planta y descubrió el sistema endocannabinoide, en un congreso de la IACM celebrado en Colonia (Alemania) el 2003.
Miembro de la Sociedad Española de Investigación sobre Cannabinoides y directivo de la Asociación Internacional por el Cannabis como Medicamento, el médico Ricardo Navarrete Varo, ha publicado numerosos artículos sobre usos terapéuticos y efectos adversos de la marihuana, además ha impartido varias charlas en distintas universidades españolas. Navarrete es especialista en Medicina Familiar y Comunitaria, se desempeña en Atención Primaria en el Centro de Salud de San Andrés-Torcal del Servicio Andaluz de Salud, en Málaga.
Mucho se ha hablado del porro terapéutico ¿Podría precisar sus usos medicinales?
- El cannabis, ya sea fumado o comido, actúa en muchos y muy diversos órganos y tejidos en el cuerpo, por lo que son muchos los efectos estudiados y múltiples las enfermedades donde se podría utilizar. Por tanto, la evidencia científica en la demostración de esos posibles efectos terapéuticos, son muy distintos dependiendo de qué enfermedad hablemos: mientras ya hay mucha documentación sobre sus efectos beneficiosos para síntomas como vómitos, dolor y falta de apetito, y enfermedades como la esclerosis múltiple aun hay poca documentación sobre otros efectos como el antitumoral y en enfermedades como la fibromialgia, el Crohn, la colitis ulcerosa, el glaucoma, y otras dolencias.
¿Cuál es la situación actual en la legislación española respecto del uso del cannabis como medicamento?
- En España la ley permite utilizar cannabis en enfermos en el contexto de un ensayo clínico, como el que se lleva a cabo en Barcelona con el Sativex; y como “Uso compasivo” en los casos de pacientes que no mejoran con su medicación habitual. En Barcelona se está utilizando esta vía. En cualquier caso hay que recordar que en España ningún consumo es delito, lo que incluye sus usos médicos, sólo la compra-venta es penalizada.
Entre los argumentos en contra de la despenalización del cannabis como medicamento dados en Chile por parte de las autoridades, es que la existencia de drogas sintetizadas como el Sativex reemplazan su uso ¿qué responde a ello?
- El Sativex es un extracto elaborado a partir de un cultivo que tiene GW Pharmaceuticals. Es la planta en esencia, no le quitan ni le añaden nada más. Solo lo hacen para que el cannabis pueda ser administrado bajo la lengua y evitar el fumar. Por tanto, para aquellos enfermos que no puedan disponer de un cultivo, o para aquellos que necesiten el medicamento con urgencia, el Sativex podría ser una buena alternativa (o, más bien, complemento) al porro de marihuana. De entrada no habría por qué optar por una de las dos opciones en exclusividad, pueden convivir la planta de cannabis en bruto y su extracto comercializado.
¿Nos podría dar una reseña de las últimas investigaciones de punta sobre los usos terapéuticos del cannabis? ¿Hacia qué síntomas o enfermedades se orientan tales investigaciones?
- Últimamente las investigaciones se orientan hacia las enfermedades neurológicas. El papel del sistema endocannabinoide, el que todos llevamos dentro, parece ser que es eminentemente neuroprotector. Cualquier agresión neurológica parece ser protegida por el mismo, por lo que el campo del uso de los cannabinoides podría ir hacia enfermedades neurodegenerativas como el Alzheimer. También su papel como inmunomodulador podría tener grandes implicaciones terapéuticas.
¿Ve algunos riesgos de medicalizar aún más el uso del cannabis instalando el tema de su uso terapéutico como vía de despenalización?
- No me parece bien mezclar el reconocimiento de sus posibles propiedades terapéuticas con la reivindicación de su uso lúdico. En el primer caso creo que es evidentemente que la última palabra la tengan los médicos, son los que sabemos del tema. Y en el segundo caso, aunque es más una decisión política y filosófica, afecta al ámbito sanitario y las autoridades suelen encargar, como así parece razonable, informes técnicos a especialistas médicos sobre decisiones en cuanto a política de drogas a seguir.
¿En las últimas décadas ha habido estigmatizaciones y causa de cese de carreras científicas a investigadores que se preocuparon de los usos terapéuticos del cannabis u otros enteógenos?
- Al menos que yo conozca, no. En el ámbito científico no hay tantos prejuicios como cabría esperar: a estas alturas todos los implicados en la investigación médica sabemos que los cannabinoides del cannabis actúan como neurotransmisores. No es de extrañar, con la experiencia que tenemos con otros neurotransmisores, como la dopamina, endorfina, acetilcolina o la adrenalina, que de los cannabinoides se puedan extraer muchos beneficios terapéuticos. En España, quien ha pedido permiso para estudiar el cannabis, como lo que te contaba de Barcelona, lo ha conseguido. En otros países, también. Incluso en Estados Unidos, concretamente en California, se han realizado estudios con cannabis fumado, no ya con extracto como aquí en España.
¿Nos podría relatar brevemente sobre cómo surge la IACM y las diferentes instituciones dedicadas al estudios del cáñamo como medicina?
- La International Association for Cannabis as Medicine fue fundada en Marzo de 2000. Es una sociedad científica que aboga por la mejora de la situación legal del uso tanto de la planta de cannabis como de los cannabinoides para aplicaciones terapéuticas a través de la promoción de la investigación y la difusión de la información. Nació en Alemania y ahora colaboran con nosotros los más prestigiosos centros investigadores de todo el mundo dedicado al tema del cannabis como medicina.
¿Ha habido consecuencias sobre la investigaciones científicas y, en mayor medida, sobre las posibilidades de calmar el dolor para muchos, la inclusión del cáñamo en el listado I de sustancias controladas, bajo el argumento de que no tienen alguna utilidad terapéutica comprobada?
- Evidentemente la inclusión en la Lista I ha hecho imposible que muchos pacientes puedan haber accedido al cannabis antes, pero a nivel de investigación no, pues precisamente se estudian sobre sus posibles propiedades terapéuticas las sustancias que hasta ahora no la tenían, es decir, los de esta lista. En cualquier caso, el famoso listado no tiene obligatoriedad de seguimiento, no compromete a nada: en muchos estados de Norteamerica, Canadá y Holanda se puede recetar cannabis aun estando en la Lista 1.
Mauricio Becerra
Etiquetas cannabis, entrevista, medicinal, Ricardo Navarrete
18 de julio de 2008
[Euskadi] Investigadores de la Universidad piden que se libere el cannabis y sus derivados
El doctor Pineda, indicó que el ámbito sanitario “debe estar al margen de las consecuencias del debate sobre el uso recreativo del cannabis”, recalcando que “las potencialidades terapéuticas de esta sustancia son enormes”. En este sentido, la valoración sobre el empleo para determinadas situaciones clínicas de derivados del cannabis, “se debe realizar siempre de forma individual, ya que en cada caso es el médico el profesional que debe valorar y sopesar las potencialidades terapéuticas del fármaco con sus posibles efectos adversos y reacciones indeseadas”.
También abogó por reducir el umbral de riesgo en la prescripción de estas sustancias para lograr un mejor resultado en el paciente. “La investigación nos debe llevar a conseguir sustancias lo más puras posibles, sin mezclas, de modo que se constate claramente la acción de cada principio activo. Además, es necesario seguir trabajando en el análisis del papel que desarrollan en todo el proceso de atención al paciente las distintas vías de uso terapéutico, ya que existen todavía muchas interrogantes. Por ejemplo, aunque se ha demostrado que la vía fumada genera más adicción que la vía oral, ésta se ha manifestado menos eficaz en determinadas situaciones”.
El estudio llevado a cabo por el Grupo de Investigación sobre Drogas de Abuso de la UPV-EHU ha conseguido demostrar, a su vez, los efectos que el cannabis tiene en el funcionamiento del locus coeruleus del cerebro y sus posibles consecuencias sobre los déficits de alerta y de atención cuando se emplea el cannabis como una droga de abuso. El trabajo ha sido realizado en neuronas vivas de animales de laboratorio.
Joseba Pineda lidera este grupo investigador que desde hace siete años viene trabajando en este campo. “La investigación tuvo uno de sus orígenes en la común constatación de los efectos que tiene sobre la memoria el consumo de drogas derivadas del cannabis, por lo que el grupo se planteó como uno de sus objetivos el conocimiento de este proceso, así como sus causas”.
En concreto, “el locus coeruleus es el principal núcleo del cerebro de producción de noradrenalina -un neurotransmisor de la misma familia que la dopamina-, siendo el responsable de los estados de alerta y de la capacidad para mantener centrada la atención”.
Así, durante la investigación se aplicaron fármacos cannabinoides a animales vivos. De este modo, se constató que estos fármacos, tras entrar en contacto con el locus coeruleus, lo dejaban “activado” de forma permanente, alterando su estado natural no-activo en las situaciones en las que se da una ausencia de estímulos externos. Además, los efectos de estas sustancias en los receptores cannabinoides de este núcleo “provocan que el locus no atienda de manera adecuada a los estímulos externos y que se active de manera autónoma, justo al revés de la que es su función”. El resultado es que el locus coeruleus deja de cumplir correctamente sus funciones de alerta ante estímulos externos y de fijación de la atención en acciones concretas.
De cara al futuro este descubrimiento puede suponer la aparición de diversas aplicaciones clínicas que contrarresten este fenómeno. Tal y como indicó el profesor de la Facultad de Medicina y Odontología de la UPV-EHU, “mediante el uso de antagonistas se podría bloquear los receptores cannabinoides del locus coeruleus, con lo que los niveles de alerta y de atención no se verían afectados en un grado tan alto ante la exposición a sustancias cannabinoides. Esto, siempre desde un punto de vista médico y con la debida cautela, ya que se trata de un estudio de investigación básica que todavía debe desarrollarse en su aplicación clínica”.
El estudio también puede tener implicaciones de cara al futuro en aquellos casos de trastorno por déficit de atención con hiperactividad, en los que también está involucrada la noradrenalina. Sin embargo, el doctor Pineda recomendó “ser cautos y esperar a que las investigaciones puedan verificar con otros modelos el uso de antagonistas para bloquear las acciones de las sustancias cannabinoides en este núcleo”. Además, aludió a que “se deben seguir investigando las acciones de los cannabinoides en otras regiones del cerebro”.
(vía)
Etiquetas cannabis, legalización, medicinal
13 de junio de 2008
Juanma en el programa Caiga Quien Caiga.
El programa humorístico-informativo Caiga quien caiga [CQC] de telecinco ha vuelto a abordar la legalización de la marihuana, no de toda la marihuana, sino solo de aquella marihuana que se consume con fines terapéuticos.
La producción del programa había hablado con la Asociación AVE María para hacer este reportaje e incluirlo en la sección 'proteste ya' del conocido programa. Supuestamente iban a empezar hablando con Juan Manuel Rodríguez Gantes e ir, progresivamente, ascendiendo en el escalafón de responsabilidades hasta llegar al ministro de sanidad o al presidente del gobierno.
Parte de los entrevistados lo iban a ser de AVE María, de hecho se trató en una reunión de la asociación la decisión de aparecer o no en un reportaje de un programa que acostumbra a ridiculizar más que a ayudar a los antiprohibicionistas en sus luchas, y a pesar de la división de opiniones inicial se acordó que sí, que al ser en esa sección tan especial del programa, en la que se ponen del lado de quien protesta, sí merecía la pena hacer el reportaje.
Ahora veo que ni sección 'proteste ya', ni entrevista a miembros de AVE María, en fin, al menos el reportaje no sataniza la planta más de lo habitual, aunque casi todos los entrevistados intentan ser lo más lejanos y asépticos posible en sus argumentos, que esconden más que enseñan. Para Gallardón, la marihuana es droga y como aún se acuerda de los problemas de los heroinómanos en los ochenta, pues la mete en el mismo cajón. Celia Villalobos dice que donde está legalizada es en Andalucía, pero que no conoce los resultados. Los socialistas ponen cara de susto ante la pregunta, y el responsable del ramo, Bernat Soria, dedica una mirada de arriba abajo al cámara y al entrevistador y se da media vuelta sin mediar palabra...
Etiquetas cqc, juanma-marihuana-medicinal, medicinal, prensa
23 de mayo de 2008
[Euskadi] El parlamento pide unánimente cannabis terapéutico.

El Parlamento vasco defiende de forma unánime el uso terapéutico del cannabis
Aprueba una proposición no de Ley del PP en apoyo a la comercialización de fármacos que contengan marihuana
El Parlamento vasco ha defendido de forma unánime el uso terapéutico del cannabis y la comercialización, bajo prescripción médica, de fármacos que lo contengan. Los 16 parlamentarios presentes en la votación han dado su apoyo a una proposición no de ley que insta al Gobierno vasco a seguir avanzando en el empleo de esta sustancia bajo criterio facultativo, tal y como ya vienen haciendo los médicos vascos en la modalidad de uso compasivo, es decir, pidiendo las autorizaciones pertinentes para prescribir a sus pacientes medicamentos que aún no están autorizados. Los parlamentarios han propuesto, además, la elaboración de protocolos o manuales que facilitaran a los doctores el recurso a estas sustancias derivadas de la marihuana.
Por otro lado, han instado al Ministerio de Sanidad a que, por medio de la Agencia Española del Medicamento, solicitara a la Agencia Europea la comercialización de fármacos elaborados con cannabis o derivados de éste, aunque, de hecho, el PSE ha asegurado que esta petición ya está cursada y que España, Reino Unido y Dinamarca, son los tres países que lo han solicitado ya.
El paso dado hoy por la Cámara vasca tiene, por tanto, una importancia más que nada simbólica: «Es el hecho de poder decir que desde la comunidad autónoma vasca apoyamos unánimemente el uso de esta sustancia, siempre bajo criterio médico y si la evidencia científica así lo aconseja. Quizás el Ministerio obtenga así más fuerza para hacer esta petición», ha dicho Juana Iturmendi, del Grupo Popular, formación encargada de presentar en esta ocasión la proposición no de ley. Para apoyar su discurso, Iturmendi ha hecho hincapié en los buenos resultados obtenidos por Cataluña en su investigación sobre el empleo de la marihuana para tratar a enfermos de diversas patologías.
(Vía)
30 de abril de 2008
Boletín da IACM do 29 de abril de 2008
--------------------------------------------------------
Boletín da IACM do 29 de abril de 2008
--------------------------------------------------------
* Ciencia: Segundo un estudo clínico o cannabis é eficaz no
tratamento da dor neuropática
* Ciencia: A nabilona reduce a dor, o uso de opiáceos e as
náuseas en pacientes con cancro avanzado
* Ciencia: Os cannabinoides poden ser útiles no tratamento
dos efectos secundarios dos medicamentos anti-virales en pacientes
con hepatitis C
* Ciencia: A anandamida é eficaz para a impotencia en ratas
diabéticas
1.
Ciencia: Segundo un estudo clínico o cannabis é eficaz no
tratamento da dor neuropática
Segundo un estudo clínico controlado con placebo, realizado con 38
pacientes (idade media: 46 anos) na Universidade de California
(EE.UU.), o consumo de cannabis fumado é eficaz
para reducir a dor neurológica de diferente orixe (diabetes,
lesión da medula espinal, esclerosis múltiple, entre outros). Os
participantes recibiron, ou ben cannabis de dous diferentes
potencias (3'5 e 7 por cento) ou ben placebo de cannabis sen
THC, en tres ocasións separadas por, polo menos, tres días. En cada
período de cada sesión os pacientes fixeron o mesmo
número de inhalaciones dos porros de cannabis, os cales
seguiron un procedemento estándar para garantir a
uniformidad da concentración e, así, as mesma doses
recibidas.
Todos os participantes tiñan experiencia previa co
cannabis, pero suspenderon o consumo de cannabis ou THC
(Marinol) 30 días antes do inicio do estudo. 31 pacientes
tomaban opiáceos e continuaron facéndoo ao longo do
estudo. Ambas doses de cannabis diminuíron
significativamente a dor, e dita disminución mantívose
durante varias horas. Non houbo diferenzas significativas na
redución da dor entre as dúas variedades de cannabis. Os
investigadores manifestan que "os efectos psicoactivos foron
mínimos e ben tolerados, pero o deterioro neuropsicológico foi
un problema, sobre todo pola alta concentración do fármaco
estudado".
(Fonte: Wilsey B, Marcotte T, Tsodikov A, Millman J, Bentley
H, Gouaux B, Fishman S. A randomized, placebo-controlled,
crossover trial of cannabis cigarettes in neuropathic pain. J Pain.
2008 Apr 8 [versión Epub xa dispoñible])
2.
Ciencia: A nabilona reduce a dor o uso de opiáceos e as
náuseas en pacientes con cancro avanzado
Levouse a cabo un estudo observacional prospectivo na
Universidade de Toronto, Canadá, sobre a eficacia do derivado
sintético do THC, nabilona, en pacientes con cancro avanzado e
dor crónica. 47 enfermos con cancro que recibiron nabilona
foron comparados con 65 que non tomaron o cannabinoide.
Os tratados con nabilona mostraron unha significativa menor
puntuación da dor e menor consumo de opiáceos. Tamén
houbo unha mellora significativa das náuseas, a ansiedade e estrés
xeral. En comparación con aqueles que non o fixeron, os
pacientes que tomaron o cannabinoide nabilona presentaron un
menor consumo de anti-inflamatorios non esteroideos,
antidepresivos tricíclicos, gabapentina para a dor, ou
corticoide dexametasona e os antieméticos metoclopramida e
ondansetrón, e mostraron unha maior tendencia á interrupción
do consumo destes fármacos.
(Fonte: Maida V, Ennis M, Irani S, Corbo M, Dolzhykov M.
Adjunctive nabilone in cancer pain and symptom management: a prospective
observational study using propensity scoring. J
Support Oncol 2008;6(3):119-24.)
3.
Ciencia: Os cannabinoides poden ser útiles no tratamento
dos efectos secundarios dos medicamentos anti-virales en pacientes
con hepatitis C
Segundo científicos da Universidade de Ottawa, Canadá, o uso
de cannabinoides poden ser útil no tratamento da perda
de apetito e as náuseas observadas en pacientes con hepatitis C
sometidos a tratamento con anti-virales. Estudaron os
historiales clínicos de todos os pacientes de hepatitis C que
recibiron tratamento con ribavirina e interferón entre agosto de 2003
e xaneiro de 2007. Dos 191 pacientes identificados, 25
tomaron por vía oral algún medicamento que contiña
cannabinoides. O inicio da toma do cannabinoide, de media,
foi sete semanas logo de comezar o do anti-viral. As
principais razóns para o tratamento con cannabinoide foi a
perda de apetito (72 por cento) e as náuseas (32 por cento).
O 64 por cento de todos os pacientes que recibiron
cannabinoides experimentaron mejoría subjetiva dos síntomas.
A media de peso perdido antes do inicio do tratamento con cannabinoides
era de 4'5 kg. A perda de peso estabilizouse
un mes despois do comezo do tratamento cannabinoide.
Foron poucos os casos de redución da dose de interferón e
non difiriu entre os pacientes que recibiron os cannabinoides en comparación
con aqueles que non. A proporción de enfermos
que terminaron un ciclo completo de tratamento para o virus da
hepatitis C e lograr unha resposta virológica sostida foi
maior no grupo que tomou cannabinoides en comparación co
grupo control.
(Fonte: Costiniuk CT, Mills E, Cooper CL. Evaluation of oral
cannabinoid-containing medications for the management of
interferon and ribavirin-induced anorexia, nausea and weight loss
in patients treated for chronic hepatitis C virus. Can J
Gastroenterol 2008;22(4):376-80.)
4.
Ciencia: A anandamida é eficaz para a impotencia en ratas
diabéticas
Segundo un estudo realizado polo Departamento de Farmacología
da Universidade de Teherán, Irán, o
endocannabinoide anandamida mellora a relajación do tecido
esponxoso (corpo cavernoso) do pene en ratas diabéticas.
Tralo seu sacrificio, aos animais extraéronselles os seus corpos
cavernosos, os cales foron sometidos a diversas sustancias.
En comparación co tecido esponxoso dos animais sans,
a capacidade do de ratas diabéticas a relaxarse cando se expón
a un campo eléctrico está afectada. Tanto a
administración de anandamida como a de arginina melloran a
capacidade para dita relajación. O uso combinado de ambas
sustancias provocou unha considerable mejoría da relajación.
Sabemos que nos diabéticos pode verse afectada a
capacidade neurológica do tecido esponxoso para relaxarse e, polo tanto,
o seu potencial de erección. Suponse que o deterioro é o
resultado dunha redución da produción de óxido nítrico. O
óxido nítrico provoca distintos efectos que se traducen nunha
relajxación muscular do tecido esponxoso, o que permite a
afluencia de sangue e, xa que logo, a erección. O aminoácido
arginina é un donante de óxido nítrico e provoca un aumento da
concentración desta molécula no sangue. A anandamida
exerce o seu efecto sobre a erección mediante a activación dos
receptores CB1 e os vanilloides. Non foi estudado ata
agora se o THC pode causar efectos similares.
(Fonte: Ghasemi M, Sadeghipour H, Dehpour AR.
Anandamide improves the impaired nitric oxide-mediated
neurogenic relaxation of the corpus cavernosum in diabetic rats:
involvement of cannabinoid CB1 and vanilloid VR1 receptors.
BJU Int 2007;100(6):1385-90.)
5.
Noticias breves
***Ciencia: Teoría da escalada
Un estudo con xemelgos, realizado pola Universidade Estatal de Pennsylvania,
EE.UU., non protexen a teoría da escalada
(tamén coñecida como da porta de entrada). Afirman que
"en lugar de apoiar a interpretación de que o inicio precoz do
consumo de marihuana 'provoca' un posterior de drogas duras,
estes resultados suxiren que o patrón longitudinal do consumo
de drogas interpretado como 'escalada' podería catalogarse
mellor como o resultado dunha traxectoria influída
genéticamente". (Fonte: Cleveland HH&
Wiebe RP. Dev
Psychopathol 2008;20(2):615-32.)
***España/Austria: Sativex
O Sativex xa está dispoñible en toda España baixo a figura
administrativa de Uso Compasivo, é dicir, cando outros
medicamentos fallaron. É a consecuencia dos resultados
dun estudo finalizado recientemente en Cataluña con devandito
fármaco. Durante un breve espazo de tempo, o Sativex
tamén estará dispoñible mediante receita en Austria. (Fontes:
Comunicacións persoais de Marta Durán e Kurt Blaas)
***Chipre: Congreso da ICRS
Durante os días 1 e 4 de maio de 2008, a Sociedade
Internacional para a Investigación de Cannabinoides
(International Cannabinoid Research Society, ICRS) celebrará
en Chipre un congreso sobre o potencial terapéutico dos
cannabinoides. O programa cos resumos está dispoñible
en:
http://www.cannabinoidsociety.org/SYMPOSIUM.2008/2008.L
imassol/Program/2008.Limassol.Satellite.Program.pdf (Fonte:
ICRS)
***Arxentina: Absolución
Un tribunal de apelación da cidade de Bos Aires ha
declarado inconstitucional a prohibición da tenencia de drogas
para uso persoal e absolveu a dous acusados de posesión
ilegal de pequenas cantidades de cannabis e éxtasis.
A Corte Suprema de Xustiza arxentina revisará o caso. Segundo
un xornal, o goberno apoia a despenalización do consumo
de drogas. (Fonte: O Financeiro de 23 de abril de 2008)
***Ciencia: Dano cerebral
Científicos da Universidade de Oxford, Reino Unido, han
estudado determinadas zonas cerebrais de grandes
consumidores de cannabis que comezaron o consumo a idade
temprana. Atoparon anomalías no corpo calloso, o que
pode explicar as consecuencias cognitivas que subyacen ao
consumo elevado de cannabis na mocidade. O corpo calloso
conecta o hemisferio esquerda e o dereito do cerebro.
(Fonte: Arnone D, et ao. Neuroimage 2008 Mar 14 [versión
electrónica xa dispoñible])
***Ciencia: Inflamación do endometrio
O endometrio é a capa interior do útero. Científicos da
Universidade de Nápoles, Italia, descubriron que a
inflamación do endometrio (endometritis) está asociada cun
aumento dos receptores CB2 no útero. Pensan que dito
aumento mellora a posibilidade dos endocannabinoides para
exercer efectos antiinflamatorios ao unirse a estes receptores.
(Fonte: Iuvone T, et ao. J Cell Mol Med 2008;12(2):661-670.)
***Ciencia: Artritis
investigaron a presenza de receptores cannabinoides e de endocannabinoides
no xeonllo de 45 enfermos con artritis
sometidos a cirugía. Hai presenza dos endocannabinoides
anandamida e 2-AG no líquido articular dos pacientes, pero
non no dos controis sans, o que suxire que os
cannabinoides poden ser útiles no tratamento da dor e a
inflamación na artritis. (Fonte: Richardson D, et ao. Arthritis
Res Ther 2008;10(2):R43.)
***ONU: Antonio Costa
Na conferencia anual celebrada en marzo da Comisión de Estupefacientes
das Nacións Unidas (Committee on
Narcotic Drugs), a Antonio Costa, xefe da Oficina de Nacións
Unidas contra a Droga e o Delito (UN Office on
Drugs and Crime), formuláronlle a seguinte pregunta: ¿como é
posible que os Países Baixos non teñan maiores taxas de consumidores
de cannabis en comparación cos seus países
limítrofes?. Como xa fixo en anteriores ocasións, Costa
evitou respondela. A escena da pregunta e a reacción de Costa
está dispoñible en:
http://www.youtube.com/watch?v=fe208nLLEwk (Fonte:
www.youtube.com)
6.
FAI UN ANO:
- Mundo: Por motivos políticos a Comisión sobre
Medicamentos Narcóticos das Nacións Unidas se posiciona
en contra da reclasificación do dronabinol (THC)
- Ciencia: O THC provoca aumento ponderal en anciáns con perda
de apetito e peso
- Ciencia: Segundo un estudo clínico a vaporización do cannabis
é un método eficaz para administrar o THC
- Ciencia: O THC reduce o crecemento tumoral do cancro de pulmón
e a súa extensión a outros órganos
FAI DOUS ANOS:
- Estados Unidos: Tras unhas declaracións realizadas sobre o
valor terapéutico do cannabis, a axencia dedicada ao control de medicamentos
FDA perde credibilidade
- Alemania: Non hai relación entre as distintas aplicacións da
lei e o aumento do consumo de cannabis
Se desexa consultar números atrasados do Boletín da IACM
visite o noso arquivo en: www.cannabis-med.org
Asociación Internacional polo Cannabis como Medicamento
(IACM)
Am Mildenweg 6
D-59602 Ruethen
Alemania
Teléfono: 49 (0)2952-9708571
Fax: 49 (0)2952-902651
Email: info@cannabis-med.org
Internet: http://www.cannabis-med.org
Contacto español: Dr. Ricardo Navarrete,
ricardonv@hotmail.com
Se desexa darse de baixa ou subscribirse á lista de correo do
Boletín da IACM, ou se cambia a súa dirección de correo
electrónico, por favor comuníquenoslo a través da nosa web
www.cannabis-med.org/spanish/subscribe.htm. Pode elixir a
versión do Boletín que desexe recibir (en inglés, alemán, francés,
holandés, italiano, español ou galego).
Os artigos do Boletín da IACM pódense imprimir,
traducir e distribuír gratuitamente para fins non comerciais,
sempre que se cite o seu procedencia. A fonte do Boletín da
IACM é "IACM, www.cannabis-med.org"
28 de abril de 2008
Consiguen bloquear los efectos psíquicos del THC
Los resultados del trabajo se publican en la edición digital de la revista 'Nature Chemical Biology'
Madrid, 28 abril 2008 (mpg/AZprensa.com)
Los científicos de la Universidad de California en Berkeley (Estados Unidos) han descubierto un método para bloquear los efectos negativos del tetrahidrocannabinol (THC), el ingrediente psicoactivo de la marihuana. Los resultados del trabajo se publican en la edición digital de la revista 'Nature Chemical Biology'.
El THC es conocido por sus efectos analógicos y ansiolíticos así como por sus indeseables efectos secundarios como la pérdida de memoria. El estudio muestra que el THC imita las consecuencias de comportamiento de un sistema de señalización cerebral hiperactivo y que el bloqueo de este sistema podría conducir al desarrollo de componentes para tratar con más eficacia trastornos como el dolor.
Según explican los investigadores el THC utiliza los mismos receptores cerebrales que los lípidos 2-AG y la anandamida, un componente con efectos calmantes que produce el cuerpo humano de forma natural y que ayuda a la regulación cardiovascular.
Los científicos, dirigidos por John Casida, bloquearon la descomposición de estos componentes endógenos utilizaron agentes nerviosos químicos para bloquear la descomposición de los lípidos 2-AG y la anandamida, lo que provocó un aumento de su poder de envío de señales. Los agentes químicos suscitaron los efectos medicinales del THC de analgesia e hipotermia sin afectar al funcionamiento cognitivo.
Según señalan los investigadores, se podrían conseguir los objetivos medicinales sin que se produjeran todos los efectos cannabinoides.
21 de abril de 2008
Entrevista a Joan Ramón Laporte
Entrevista al director de la Fundació Institut Català de Farmacología, Joan Ramón Laporte: "«Una dosis del fármaco equivale a una sola calada»
El director de la Fundació del Institut Català de Farmacología, Joan Ramón Laporte, ha formado parte desde el principio del comité creado a instancias del primer Gobierno tripartito catalán, en 2004, para estudiar el uso terapéutico del cannabis.
¿Qué influencia tiene el resultado del estudio para la obtención de Sativex?
Desde que un medicamento está aprobado en otro país, la teoría dice que cualquier profesional puede solicitarlo por vía de medicación extranjera –si es para la misma indicación autorizada en el país de origen– o por uso compasivo. Pero si se hubiera pedido Sativex antes de este ensayo, lo más probable es que la Agencia Española del Medicamento denegara la autorización, por el tabú que rodea a este asunto. Se supone que a partir de ahora será distinto.
¿Y cómo consiguieron entonces el fármaco necesario para el estudio?
Hicimos gestiones con Sanidad para que hubiera flexibilidad y que las peticiones fueran aprobadas con rapidez. En términos generales, así ha sido.
¿Podrán médicos que no ejerzan en Catalunya pedir ahora Sativex?
Lo lógico sería pensar que sí.
Si se aprueba el fármaco, ¿cree que existe riesgo de que se le dé uso recreativo?
Una dosis del medicamento tres pulverizaciones– equivale a una calada de un porro, porque las concentraciones de THC, el principio psicoactivo del cannabis, son 10 veces menores. Por lo tanto, sería mucho más caro. Además, hay que tener en cuenta que estamos hablando de marihuana, que no es una droga precisamente difícil de obtener.
¿Cuáles cree que serán los siguientes pasos en el uso terapéutico del cannabis?
Creo que el medicamento se aprobará pronto. Habrá que ver qué pasa ahora, cuántos médicos lo solicitan, si 10 ó 1.000. Quizás sería bueno hacer un seguimiento, pero no hay nada en perspectiva.
¿Y respecto a estudiar el uso terapéutico de la marihuana como planta?
Nosotros hicimos un estudio, que publicamos en la revista Medicina Clínica. Relataba la experiencia con marihuana (la planta) de 50 personas que consultaron a nuestro servicio sobre el uso terapéutico de la marihuana. Les explicamos cómo debía consumirse. Hay algún juez que dice que esto podría ser ilegal, pero yo creo que hay que ir empujando. Después, entrevistamos a 42 de estos pacientes, de los que 30 habían consumido finalmente marihuana; 19 mejoraron al menos en uno de sus síntomas.
¿Qué opina del revuelo generado tras la presentación del estudio?
Sorprende teniendo en cuenta que se ha hecho con poco más de 200 pacientes. En California tienen un programa de uso terapéutico de la planta con 40.000 inscritos. Sobran los comentarios.
17 de abril de 2008
Boletín da IACM do 16 de abril de 2008
* España: Resultados positivos dun estudo co extracto de cannabis Sativex en Catalunya
* Ciencia: Casos clínicos de eficacia do THC no trastorno obsesivo compulsivo
* Ciencia: Resultados preliminares dun estudo con Sativex na dor neuropática secundaria a esclerosis múltiple
* Alemaña: Intoxicación por chumbo debido a cannabis adulterado
1. España: Resultados positivos dun estudo co extracto de cannabis Sativex en Catalunya
Http://production.investis.com/gwp/pressreleases/currentpress/20
Http://www.420magazine.com/forums/international-cannabis-news/74830-study-spain-underlines-therapeutic-use- cannabis.html
2.
O breve artigo (unha carta ao editor) está dispoñible en:
http://ajp.psychiatryonline.org
(Fonte: Schindler F, Anghelescu I, Regen F, Jockers-Scherubl M. Improvement in refractory obsessive compulsive disorder with dronabinol. Am J Psychiatry. 2008 Apr;165(4):536-7.)
La Xunta también recetará cannabis a enfermos de cáncer.
La noticia viene en La Voz de Galicia de hoy y está entresacada de coloquio organizado por Fax Press en el que participó la Conselleira de Sanidade.
María José Rubio Vidal a propósito del cannabis en Galicia afirmó que un grupo de investigación gallego ya valora la utilidad de aplicar el cannabis en el tratamiento de enfermos de cáncer y, en caso de ver beneficios, se aprobará «fuera de dudas»
La conselleira afirmó que se tratará de aprovechar la experiencia de otras comunidades autónomas, en referencia a Cataluña, donde la Generalitat ya autorizó hace tiempo el uso del cannabis.
13 de abril de 2008
La Xunta de Galiza recetará cannabis.
Galicia es una de las comunidades con mayor prevalencia de esclerosis múltiple. Los expertos estiman que en la comunidad existen entres 2.300 y 2.500 pacientes que sufren esta enfermedad neurodegenerativa, que es la más frecuente en adultos jóvenes, de entre 20 y 40 años, vinculados generalmente a accidentes de tráfico.
El neurólogo del Hospital Clínico de Santiago de Compostela, José María Prieto González, fue invitado por los laboratorios farmacéuticos canadienses que fabrican sativex a probar esta medicina en casos de esclerosis como el de Juan Manuel Rodríguez Gantes. El doctor Prieto González afirma que no podemos negarnos a probar nada si beneficia al paciente.
Falta ahora que el comité ético de la Consellería de Sanidad autorice el proyecto, que acercaría la posibilidad de consumir cannabis legalmente a algunos enfermos que participen en este ensayo. El cannabis tiene un buen número de usos terapeúticos y puede mejorar la vida de enfermos con variadas dolencias.
Es necesario que los médicos pidan el uso medicinal del cannabis para muchas otras enfermedades sobre las que hay suficientes evidencias científicas, a ver si cunde el ejemplo y los especialistas se lanzan a pedir ensayos para otras enfermedades.
10 de abril de 2008
El Sativex se recetará en Cataluña.
El nuevo medicamento, que solo está autorizado en Canadá contra el dolor neuropático en pacientes con esclerosis múltiple, no se halla registrado en España por la Agencia Europea del Medicamento y tampoco tiene solicitada esta indicación terapéutica. El Sativex, nombre que ha recibido la medicina, ha sido probado en un programa piloto desarrollado en Cataluña sobre el uso terapéutico del cannabis en pacientes con dolencias crónicas, como esclerosis múltiple y dolor neuropático, y en mujeres sometidas a tratamiento oncológico que no respondían a otros tratamientos.
El ensayo experimental, que se hizo sobre una muestra de 207 pacientes, demostró la eficacia del Sativex, ya que logró disminuir la intensidad en el dolor neuropático percibido por pacientes con esclerosis múltiple y la espasticidad en enfermos con esclerosis múltiple. También aumentó el apetito en pacientes con síndrome de anorexia-caquexia presente en enfermos de sida y cáncer terminal, y redujo de forma significativa las náuseas y los vómitos provocados por la quimioterapia.
El estudio, financiado por la Generalitat con el apoyo de la Agencia Española del Medicamento, abre la puerta al uso terapéutico del cannabis en pacientes crónicos que no responden a los tratamientos convencionales.
Cataluña será la primera comunidad en ofrecer un derivado de cannabis a los pacientes, pero puede que no sea la única. De hecho, el director del Instituto Catalán de Farmacología, José Ramón Laporte, destacó ayer que otras autonomías también podrán pedir el uso compasivo de este fármaco si así lo consideran oportuno.
El Sativex es un pulverizador que sirve para 50 dosis. Cada envase cuesta 35 euros. En el caso de los enfermos crónicos, el coste del tratamiento sería de 300 euros al año. El producto, propiedad de GW Pharmaceuticals, lo comercializará en Europa laboratorios Almirall. Laporte confía en que la Agencia Europea del Medicamento lo autorice pronto, porque Dinamarca, España y Gran Bretaña ya han pedido su aprobación, que, una vez concedida, se hará extensiva al resto de los países.
Demanda social
El proyecto piloto que ha permitido probar el uso terapéutico del derivado del cannabis surgió de una demanda social. Uno de sus resultados más destacados del estudio es el que se refiere a la contención de las náuseas provocadas por la quimioterapia. Una tercera parte de las pacientes de cáncer de mama no las padecieron con el tratamiento, mientras que en el resto disminuyeron de forma sustancial en duración y en intensidad.
8 de abril de 2008
Boletín da IACM do 2 de abril de 2008
* Canadá: Nos últimos anos os médicos aumentaron a dose de cannabis medicinal
1.
EE.UU.: Absolto un consumidor de cannabis por motivos médicos en Texas
Un xurado de Texas ha dictaminado que o home que había sido acusado de posesión ilegal de cannabis necesitábao para o tratamento dos síntomas da súa infección por VIH. O 25 de marzo o xurado, tras deliberar durante menos de 15 minutos, chegou ao veredicto de non culpabilidade para Tim Stevens, de 53 anos. O seu avogado alegou na sua defensa que consumir cannabis era unha necesidade para o tratamento das náuseas e os vómitos do seu cliente. Crese que este é o primeiro caso gañado no que se alega como defensa a necesidade nun caso de cannabis en Texas, estado que non pertence aos doce que legalizaron o uso médico do cannabis en EE.UU.
Stevens, que foi diagnosticado de VIH en 1986, sofre unha síndrome de náuseas e vómitos cíclicos, situación tan grave que requeriu no pasado hospitalización. Foi detido en outubro cando se atopaba sentado no porche dunha casa fumando cannabis. Entre as testemuñas da defensa está o doutor Steve Jenison, director médico da Oficina de Enfermidades Infecciosas do departamento de saúde de Novo Mexico. Dixo que Stevens necesita o cannabis para aliviar os seus síntomas.
O artigo completo está dispoñible en:
http://www.elpasotimes.com/ci_8718541
(Fonte: Associated Press do 27 de marzo de 2008)
2.
Canadá: Nos últimos anos os médicos aumentaron a dose de cannabis medicinal
Os médicos canadienses foron aumentando as doses diarias dos pacientes que utilizan cannabis con fins médicos nos últimos anos, segundo un informe do Ministerio de Sanidade canadiense. O aumento das doses prescritas vén reseñado nun recente informe sobre a opinión dos médicos en relación co uso do cannabis. O estudo pon de manifesto que os médicos non teñen moi claro cal é a dose máxima recomendada polo Ministerio de Sanidade. Para a maioría dos médicos, di o informe, a sobredosis ou dose máis aló dunha "óptima" límite non é unha preocupación ou, ata, algo a ter en conta.
O estudo atopou que hai respaldo unánime, e ata un "apoio entusiasta", dos médicos para que o Ministerio de Sanidade inicie o fornezo de cannabis ás farmacias para a súa dispensación aos pacientes. Con todo, suxire que se mellore a calidade e redúzase o prezo, e que os seguros médicos sufraguen os gastos. O presente informe é continuación da campaña realizada o verán pasado polo Ministerio de Sanidade para manter as doses por baixo de cinco gramos.
O artigo completo está dispoñible en:
http://www.canada.com/ottawacitizen/news/story.html?ide=327d-46d2-9cc8-4fe2-a333-10a11f85169f
(Fonte: Ottawa Citizen do 18 de marzo de 2008)
3.
Noticias breves
***Países Baixos: Prohibición de fumar
Segundo unha carta do ministro de sanidade Ab Klink dirixida ao Parlamento, a prohibición de fumar en bares e restaurantes holandeses non se aplica exclusivamente aos cigarros de cannabis. (Fonte: NIS-News Bulletin do 27 de marzo de 2008).
***Ciencia: Efecto da prohibición
Unha revisión publicada pola revista Current Opinion in Psychiatry afirma que a situación xurídica do cannabis ten só escasas consecuencias na cantidade de consumo de cannabis. O autor di que "case todas as revisiones anteriores sobre este tema chegan á mesma conclusión: a despenalización do cannabis non leva a un aumento substancial nas taxas do seu consumo". (Fonte: van dean Brink W. Curr Opin Psychiatry 2008;21(2):122-6.)
***Ciencia: Migraña
Investigadores italiano descubriron que a actividade das proteínas responsables da degradación e reabsorción celular do endocannabinoide anandamida nas plaquetas dos pacientes que sofren migraña e cefalea por ingesta excesiva de medicamentos está diminuida. Como conclusión afirman que estes cambios "poden reflectir unha conduta adaptativa inducida pola dor crónico de cabeza e/ou o excesivo consumo de medicamentos". (Fonte: Cupini LM, et ao. Neurobiol Dis. 2008 Feb 1 [versión electrónica xa dispoñible])
***Ciencia: Epilepsia
Cada vez hai máis probas de que a perturbación do sistema endocannabinoide provoca ataques epilépticos, o que indica que os endocannabinoides xogan un papel protector na represión da excitabilidad neuronal patológica. Novas investigacións demostran que o receptor CB1 está regulado baixa no hipocampo dun terzo dos pacientes que sofren de epilepsia en comparación cos suxeitos sans. (Fonte: Ludányi A, et ao, J Neurosci 2008;28(12):2976-90.)
***Ciencia: Modo de acción
Demostrouse que varios cannabinoides naturais da planta de cannabis, como o cannabidiol (CBD) e o dronabinol (THC), non só interactúan cos receptores cannabinoides senón tamén con varios subtipos das denominadas canles TRP (transient receptor potential), o TRP vanilloide tipo 1 (TRPV1), o TRP anquirín-tipo 1 (TRPA1) e o TRP melastatín-8 (TRPM8). A interacción con estas canles iónicos poden explicar algúns dos efectos dos cannabinoides. (Fonte: De Petrocellis L, et ao. J Pharmacol Exp Ther. 2008 Mar 19 [versión electrónica xa dispoñible])
***Ciencia: Abstinencia
Científicos norteamericanos realizaron unha enquisa telefónica para comparar a gravidade da abstinencia aos 30 días en 67 e 54 fumadores de cigarros de cannabis e tabaco, respectivamente. A severidad dos síntomas de abstinencia foron similares en ambos grupos, excepto pola avidez por conseguir a droga e a sudoración, que foron ligeramente máis altos para o tabaco. (Fonte: Budney AJ, et ao. J Subst Abuse Treat. 2008 Mar 12 [versión electrónica xa dispoñible])
***Ciencia: Condución
Un grupo francés analizou 10.000 informes de accidentes no que participaron máis de 17.000 condutores. O risco relativo de ser responsable do accidente foi de 1'7 para o conxunto da poboación, 2'3 para o cannabis só (THC > 1 ng/mL), 9'4 para o alcohol só (concentración de alcohol en sangue > 0'05 por cento) e 14'1 para a combinación alcohol e cannabis. Os investigadores conclúen afirmado: "O alcohol segue sendo o principal risco a calquera idade. O consumo de alcohol e cannabis por condutores novos representa un obxectivo prioritario na prevención". (Fonte: Biecheler MB, et ao. Traffic Inj Prev 2008;9(1):11-21.)
4.
FAI UN ANO:
-Ciencia: O THC relaxa o intestino groso polo que podería ser útil na síndrome do colon irritable
-Estados Unidos: A Cámara de Representantes de New Hampshire rexeita unha proposición sobre cannabis medicinal
FAI DOUS ANOS:
-Ciencia: Segundo un amplo ensaio clínico o cannabis e o THC reducen a incontinencia na esclerosis múltiple
-Estados Unidos: Redada a fabricantes e productores de cannabis en California
Se desexa consultar números atrasados do Boletín da IACM visite o noso arquivo en:
www.cannabis-med.org
Asociación Internacional polo Cannabis como Medicamento
(IACM)
Am Mildenweg 6
D-59602 Ruethen
Alemania
Teléfono: 49 (0)2952-9708571
Fax: 49 (0)2952-902651
Email: info@cannabis-med.org
Internet: http://www.cannabis-med.org
Contacto español: Dr. Ricardo Navarrete,
ricardonv@hotmail.com
Se desexa darse de baixa ou subscribirse á lista de correo do Boletín da IACM, ou se cambia a súa dirección de correo electrónico, por favor comuníquenoslo a través da nosa web www.cannabis-med.org/spanish/subscribe.htm. Pode elixir a versión do Boletín que desexe recibir (en inglés, alemán, francés, holandés, italiano, español, chinés ou galego).
Os artigos do Boletín da IACM pódense imprimir, traducir e distribuír gratuitamente para fins non comerciais, sempre que se cite o seu procedencia. A fonte do Boletín da IACM é "IACM, www.cannabis-med.org"
29 de marzo de 2008
Marihuana con receta en España.
Este debate le puede venir bien a los enfermos que la están necesitando, pero, en cierto modo, desvía el debate de la legalización 'a secas', es decir, para cualquier uso que se le quiera dar a la planta.
La gran mayoría de personas que formamos el 'movimiento antiprohibicionista' estamos en esta pelea en defensa de los derechos individuales, de la libertad que tiene cada individuo para decidir qué consume y cómo lo hace. Que la presión realizada durante estos últimos diez o doce años haya generado todo este debate sobre el cannabis es un avance. A ver como conseguimos ahora que no finalice el debate en la mera legalización del cannabis como medicina, yo quiero que se legalice el cannabis para los enfermos, claro, pero sobretodo lo que más nos interesa a todos es que se legalice 'a secas'. Que se deje de criminalizar a los usuarios recreativos, que se regule la producción y distribución, que las mafias tengan que buscarse otros campos para invertir, que los consumidores no estemos obligados a acudir al camello de turno.
Mientras, los prohibicionistas están organizando su siguiente sarao regional... en el caribe.
20 de febrero de 2008
Boletín da IACM do 19 de febreiro de 2008

-------------------------------------------
-------------------------------------------
* Finlandia: O Ministerio de Sanidade creará un protocolo para o uso médico do cannabis
* EE.UU.: A máis importante asociación médica norteamericana pide a reclasificación do cannabis e a protección daqueles pacientes que o consuman seguindo as leis estatais
1. Finlandia: O Ministerio de Sanidade creará un protocolo para o uso médico do cannabis
O Ministerio de Sanidade e Asuntos Sociais quere crear un protocolo sobre o uso médico do cannabis. Fai apenas un ano, a Axencia Nacional do Medicamento concedeu por primeira
vez permiso especial para consumir cannabis por motivos médicos a un home con dor crónico de tipo dorsolumbar. Previamente devandita Axencia rexeitara a solicitude cando o paciente presentou unha receita de cannabis expedida por un médico holandés, pero este recorreu o caso a un tribunal administrativo rexional que agora ha revocado a decisión.
A disposición xudicial tamén obriga ao Ministerio de Sanidade e Asuntos Sociais a aclarar a situación legal. Espérase que en poucos meses se promulguen cambios que permitan a
prescripción de cannabis. Baixo a nova situación, ata logo dos cambios previstos, as receitas de cannabis requerirán dun visado da Axencia Nacional do Medicamento.
Informe dispoñible en: http://yle.fi/news/ide77759.html
(Fonte: YLE News do 17 de decembro de 2007)
2. EE.UU.: A máis importante asociación médica norteamericana pide a reclasificación do cannabis e a protección daqueles pacientes que o consuman seguindo as leis estatais
A máis importante asociación médica, o Colexio de Médicos Americano (American College of Physicians, ACP), pide ao goberno federal que alivie a súa estrita prohibición do cannabis
como medicamento e que acelere a investigación sobre os usos terapéuticos de devandita planta. No seu informe de 13 páxinas a organización, que conta con 124.000 membros, pide ao goberno que quite o cannabis do Listo I da clasificación de estupefacientes, onde comparte espazo con drogas ilegais como a heroína e o LSD. Aos estupefacientes do Listo I se considéranlles
sen valor médico e con alto potencial de abuso.
No seu escrito a ACP expresa nos seguintes cinco puntos:
"Punto 1: A ACP apoia aqueles programas e financiamentos encamiñadas á realización dunha rigorosa avaliación científica dos posibles beneficios terapéuticos da marihuana e a publicación dos resultados. (.)
Punto 2: A ACP alenta a utilización de formas non fumadas para a administración do THC, e que demostraron ter valor terapéutico.
Punto 3: A ACP apoia o actual proceso federal de investigación para a obtención de distintos tipos de cannabis.
Punto 4: A ACP insta a reclasificar o estatus da marihuana do Listo I de sustancias controladas e a súa consideración nun nivel máis adecuado, en vista da evidencia científica da súa seguridade e eficacia nalgunhas condicións clínicas.
Punto 5: A ACP apoia firmemente a exención de enjuiciamiento penal federal, responsabilidade civil ou sanción profesional, como pode ser a perda de licenza ou credenciales, para os médicos que receten ou dispensen marihuana medicinal e que se atengan ás leis estatais. Do mesmo xeito,
a ACP insta con firmeza a protección fronte a sancións penais ou civís para aqueles pacientes que
consuman marihuana medicinal seguindo as leis estatais".
O documento está dispoñible na páxina do Colexio Médico
Americano (American College of Physicians):
(Fonte: Os Angeles Times do 14 de febreiro de 2008, páxina
da ACP)
3. Noticias breves
***EE.UU.: Oregon e Nevada Segundo publica a prensa, na actualidade hai en Oregon uns
16.000 pacientes e en Nevada 900 con permiso para consumir cannabis con fins médicos seguindo as súas respectivas leis estatais. (Fontes: Oregonian do 4 de febreiro de 2008,
Nevada Appeal do 4 de febreiro de 2008)
***Reino Unido: Congreso
O próximo 10 de marzo de 2008 celebrarase en Londres un congreso organizado conjuntamente entre a Academia de Ciencias Farmacéuticas e a Real Sociedade Farmacéutica de Gran
Bretaña titulado "Os medicamentos cannabinoides". Máis información.
(Fonte: Comunicación persoal)
***Ciencia: Cognición
Investigadores da Universidade de Toronto, Canadá, teñen investigado o funcionamento cognitivo nun grupo de 140 pacientes con esclerosis múltiple, dos cales 10 son actuais consumidores de cannabis. Estes últimos obtiveron significativamente peores resultados nas probas de velocidade de procesamiento de información, memoria de traballo e atención constante, segundo o Symbol Digit Modalities Test (SDMT). Os autores suxiren realizar máis estudos para aclarar se o uso do cannabis é responsable dos peores
resultados. (Fonte: Ghaffar Ou, et ao. Neurology 2008, Feb 13
[versión electrónica xa dispoñible])
***Ciencia: Evolución do consumo de cannabis
Científicos alemáns investigaron o curso natural do consumo, do abuso e da dependencia ao cannabis durante 10 anos con 3.021 suxeitos que tiñan 14-24 anos ao comezo do seguimiento. Segundo o estudo, que se publicará en marzo, ao redor dun terzo da mostra (34'2 por cento) consumiu cannabis polo menos unha vez. O 46'3 por cento dos que ao comezo do estudo consumiran cannabis máis de cinco veces, dixeron que seguen consumiendolo dez anos
despois. (Fonte: Perkonigg A, et ao. Addiction 2008; 103 (3)
:439-449)
***Ciencia: Alerxia
Científicos españois están estudando a alerxia ás follas do cannabis. descubriron que aqueles individuos alérgicos ao tomate teñen un alto risco de ser tamén alérgicos ás follas de cannabis. (Fonte: de Larramendi CH, et ao. Int Arch Allergy
Immunol 2008;146(3):195-202)
***Ciencia: Alerxia
Investigadores da universidade de Florencia, Italia, investigan os efectos dun cannabinoide sintético (o CP55, 940), que igual que o THC axústase á vez aos receptores CB1 e aos CB2, no asma alérxico en animais. Os síntomas do asma das cobayas alérgica a unha determinada proteína (a ovoalbúmina) melloran considerablemente se se lles administran o cannabinoide antes da exposición ao alerxeno. (Fonte: Giannini L, et ao. J Cell Mol Med. 2008 Feb 4 )
***Ciencia: Periodontosis
Científicos de Nova Zelanda investigaron se fumar cannabis é un factor de risco para o desenvolvemento de periodontosis, como xa se sabe ocorre co hábito do tabaquismo. O estudo foi
prospectivo, realizado con 1.015 participantes seguidos desde o seu nacemento no 1972-73 ata a idade adulta, a coñecida como cohorte de nacemento Dunedin. O grupo con maior exposición ao cannabis ten o dobre de risco de presentar signos de periodontosis. (Fonte: Thomson WM, et ao. JAMA 2008;299(5):525-31.)
***Ciencia: Trastorno de hiperactividade
Investigadores de Nova Zelanda estudaron a asociación entre o déficit de atención/hiperactividade en adultos (DAHA) e o consumo de cannabis nun estudo prospectivo con 1.265 nenos que contan na actualidade con 25 anos (a coñecida cohorte de nacemento Christchurch). Aos 25 anos hai asociación significativa entre o grupo que consome cannabis e un aumento da percepción subjetiva de síntomas de DAHA.
(Fonte: Fergusson DM and Boden JM. Drug Alcohol Depend. 2008 Jan 31)
***Ciencia: Fígado graso
Segundo investigadores franceses, o consumo diario de cannabis está asociado a un maior risco de padecer esteatosis hepática en pacientes con hepatitis C. No estudo foron incluídos un total de 315 enfermos con hepatitis C non tratada, que foron sometidos a biopsia hepática. O consumo diario de cannabis é un factor de risco independente, que duplicou a frecuencia de fígado graso en comparación cos consumidores ocasionales e os non consumidores. (Fonte: Hézode C, et ao. Gastroenterología 2008; 134 (2) :432-9.)
***Ciencia: Cancro de pulmón
Nun estudo realizado por científicos do Instituto de Investigación Médica de Nova Zelanda con 79 pacientes con cancro de pulmón, o consumo alto de cannabis fumado estaba asociado cun aumento de seis veces de cancro de pulmón.
É un dos estudos máis pequeno realizados sobre o tema, mentres que o maior efectuado ata a data nos EE.UU. non atopou aumento de risco de cancro de pulmón entre os fumadores de cannabis. (Fonte: Aldington S, et ao. Eur Respir J 2008;31(2):280-6.)
***Ciencia: Embarazo
Nun estudo prospectivo realizado con 648 nenos, científicos da Universidade de Pittsburgh acharon unha disminución nunha proba de intelixencia (a escala de intelixencia Stanford-Binet) á idade de 6 se as súas nais consumiran cannabis a diario durante o embarazo. (Fonte: Goldschmidt L, et ao. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry. 2008 Jan 22)
4. FAI UN ANO:
- Ciencia: O cannabis é eficaz na dor neurológico asociado ao VIH
- Estados Unidos: Unha corte administrativa recomenda DEA permitir a un profesor de Massachusetts cultivar cannabis
FAI DOUS ANOS:
- Ciencia: O THC protexe ás células do corazón en casos de déficit de osíxeno
Se desexa consultar números atrasados do Boletín da IACM visite o noso arquivo en: www.cannabis-med.org
Asociación Internacional polo Cannabis como Medicamento
(IACM)
Am Mildenweg 6
D-59602 Ruethen
Alemania
Teléfono: 49 (0)2952-9708571
Fax: 49 (0)2952-902651
Email: info@cannabis-med.org
Internet: http://www.cannabis-med.org
Contacto español: Dr. Ricardo Navarrete,
ricardonv@hotmail.com
Os artigos do Boletín da IACM pódense imprimir,
traducir e distribuír gratuitamente para fins non comerciais,
sempre que se cite o seu procedencia. A fonte do Boletín da
IACM é "IACM, www.cannabis-med.org"









